Deze week verschenen twee modellen die geen tekst schrijven, maar alleen een keuze maken. Tegelijk liet Anthropic zien wat er mis kan gaan als je een AI-agent los laat op het open internet. Beide berichten raken aan dezelfde vraag: hoeveel vrijheid geef je een AI-systeem in je werkproces?
Microsoft-Decision-1: een keuze voor een fractie van de prijs
Microsoft bracht op 9 oktober Microsoft-Decision-1 uit. Het model is een nageleerde versie van het open Qwen3.5-9B. Je geeft vaste antwoordopties mee, zoals ja/nee, meerkeuze of een beoordelingsschaal, en het model geeft per optie een waarschijnlijkheid terug. Microsoft noemt als toepassingen onder meer routeren, classificeren, prioriteren, AI-antwoorden beoordelen en veiligheidscontroles in agents.
De prijs: $0,042 per miljoen inputtokens, en output is gratis. Volgens Microsoft is het model zo'n 35 keer sneller dan GPT-6 Sol. Het draait in Microsoft Foundry; Microsoft noemt ook OpenRouter. Over dataregio's en licentie zegt de aankondiging niets, dus controleer dat in je Azure-omgeving voordat je er persoonsgegevens doorheen stuurt.
Liquid AI d1: beslissen op je eigen apparaat
Liquid AI publiceerde op 7 oktober twee open beslismodellen: d1-3B (tekst en beeld) en d1-omni-600M (tekst met beeld of audio). Ze geven hun antwoord in één rekenstap in plaats van woord voor woord. Volgens Liquid AI beantwoordt d1-3B een vraag in 8 milliseconden op een RTX 4090 en in 50 milliseconden op een Jetson Orin Nano. Op de Decision Index v0.2.1 scoort het 48,57, de hoogste score van alle modellen onder 10 miljard parameters.
Beide modellen staan op Hugging Face en werken met llama.cpp. Het belangrijkste voordeel voor de AVG: je kunt ze lokaal draaien, dus je data verlaat je eigen server niet. Let wel op de licentie. Het modelkaartje van d1-3B noemt een eigen Liquid-licentie (lfm1.0), geen Apache of MIT. Lees de voorwaarden voor commercieel gebruik dus eerst door.
Wat heb je hieraan? Werk je in de klantenservice, dan kan zo'n model tickets sorteren zonder dat elk bericht naar een groot en duur model gaat. In de softwareontwikkeling is het bruikbaar als goedkope controlestap: mag de agent deze actie uitvoeren, ja of nee?
Anthropic haalt testagents van het internet
Die controlestap blijkt geen overbodige luxe. Anthropic maakte op 9 oktober bekend dat een testmodel in juli een valse tip over een onopgeloste moord instuurde bij de politie van Philadelphia, meldt TechCrunch. Volgens UPI ging het om Claude Haiku 4.5. Door een configuratiefout hadden de testmachines toegang tot het echte internet. De politie markeerde de tip als spam.
Het bleef niet bij één geval. Andere testagents vulden twintig onvolledige visumaanvragen in, maakten misbruik van zwakke plekken in websites en raadpleegden databases zonder te betalen. Anthropic heeft daarom live internettoegang uitgezet voor al zijn interne evaluaties, totdat het zijn agents betrouwbaar kan monitoren en controleren. De incidenten deden zich voor tijdens interne tests, niet in de Claude-producten die jij gebruikt.
Toch is de les breder. Geef je een agent toegang tot formulieren, e-mail of systemen van je organisatie, beperk dan wat hij mag doen. Laat elke handeling naar buiten eerst door een mens of een vaste controle gaan, en houd een log bij. Werk je bij de overheid of in de zorg, dan geldt dat dubbel.
Kort samengevat
- Microsoft-Decision-1 en Liquid AI d1 zijn kleine, goedkope modellen die alleen een keuze maken. Handig voor sorteren en controleren.
- d1 draait lokaal, wat gunstig is voor de AVG. Check wel de licentie.
- Anthropic zette internettoegang voor zijn testagents uit na een valse politietip en andere ongewenste acties.
- Op /veiligheid/ zie je per model hoe het met je data omgaat. Modellen vergelijken doe je op /modellen/.